Wszystko o ekonomii

Euro to wspólna waluta europejska, która powoli ale systematycznie staje się pieniądzem światowym. Posługuje się nią kilkaset milionów ludzi mieszkających zarówno w krajach Unii Europejskiej jak i poza nią.

Jeszcze przed wprowadzeniem euro istniało wiele jednostek rozliczeniowych które aspirowały do roli europejskiego pieniądza. Niestety, nie osiągały one większej popularności, główny powód wynikał z braku woli politycznej największych krajów europejskich. Dopiero stosunkowo niedawno, pod koniec lat 90-tych zdecydowano się na wycofanie walut narodowych i wprowadzenie wspólnej. Co ciekawe, wiele państw do dzisiaj nie zdecydowało się na ten krok, przykładem jest Wielka Brytania.

Krytycy euro podnoszą to, że państwa je przyjmujące pozbawiają się doskonałego narzędzia do kreowania polityki gospodarczej. Bez własnej waluty nie mogą one wpływać na wysokość stóp procentowych oraz dbać o stosowną wartość pieniądza. Obecnie wszystkie decyzje podejmują władze europejskiego banku centralnego z siedziba we Frankfurcie.

Rezerwa walutowa jest to określona suma pieniędzy zdeponowana w bankach lub innych instytucjach zewnętrznych przez bank centralny danego kraju. Rezerwa ma za zadanie  wyrównywanie ewentualnych zbyt dużych różnic kursowych narodowej waluty a przez to dbanie o równowagę gospodarczą w kraju. Pieniądze te są zazwyczaj zamrożone na rachunkach bankowych, oprócz niewielkich odsetek nie przynoszą realnego zysku.

Rezerwy walutowe były dawniej odkładane w wartościowych kruszcach takich jak złoto, srebro czy platyna. Dzisiaj niewiele krajów działa w ten sposób, u większości rezerwy są w realnych pieniądzach. Różnice pomiędzy krajami wynikają głównie ze sposobu podziału środków na różne waluty. Do niedawna większość światowych rezerw było w dolarach, obecnie na pierwsze miejsce wychodzi euro. Niektóre kraje posiadają rezerwy także w funtach, frankach szwajcarskich czy nawet rublach rosyjskich.

Rezerwa walutowa teoretycznie powinna być równa ilości pieniądza w obiegu, jednak realnie jest to nie do zrealizowania.

Inflacja jest bardzo niepokojącym zjawiskiem, jeśli występuje to bardzo niekorzystnie wpływa na wszelkie procesy gospodarcze. Powoduje ona szybkie ubożenie społeczeństwa, sprawia, że wartość pieniądza staje się coraz mniejsza.

Inflacja pojawia się jeśli na rynku znajduje się więcej pieniądza niż wynika z rozsądnego obrotu gospodarczego. Zazwyczaj powodem tego stanu rzeczy jest nieodpowiednia polityka instytucji, które odpowiadają za emisję pieniądza, jest to spowodowane głównie działaniami rządów. Nadmiar gotówki to w krótkim okresie czasu możliwość zaspokojenia potrzeb społeczeństwa, jednak po pewnym czasie zaczynają występować niekorzystne zjawiska. Brak pokrycia realnymi wpływami dużych wydatków może źle odbić się odbić na kondycji gospodarczej.

Inflacja czasami przeradza się w hiperinflację. Następuje wtedy szybkie tempo wzrostu cen, liczone ono bywa nawet w kilkunastu-dziesiątkach tysięcy procent. Jedynym rozwiązaniem w takim przypadku są oszczędności i denominacja pieniądza.

Pieniądzem nazywamy środek płatniczy, który służy do prowadzenia wymiany towarowej. Środek ten ma umowną, z góry ustalona wartość za którą można nabyć określona ilość towarów lub usług. Na przestrzeni dziejów naszej cywilizacji jego historia kształtowała się w różny sposób.

Początek wymiany towarowej to tzw. Barter, czyli wymiana towaru za towar. Kiedy handel rozwinął się na wyższy poziom i następowała mnogość różnych transakcji, ludzie zauważyli, że wygodniej będzie posługiwać się środkiem o określonej wartości, który można byłoby wymieniać na towary. Wybór padł naturalnie na szlachetne kruszce, takie jak złoto i srebro. Ich zaleta była łatwość obróbki i stosunkowo niewielkie wymiary. Można było przewozić kruszce na większe odległości, były one podzielne.

Przez blisko dwa tysiące lat ludzie posługiwali się pieniądzem bitym z kruszcu, dopiero 200-300 lat temu pojawiły się banknoty. Była to rewolucja na rynku finansowym, z biegiem lat świadomość ludzi została całkowicie zmieniona. Dzisiaj akceptują oni umowna wartość kawałka papieru.

FED to System Rezerwy Federalnej USA, stworzony został po tzw. panikach bankowych z początku XX wieku, kiedy to wiele banków w Ameryce miało poważne problemy finansowe. Z biegiem czasu dostawał coraz więcej  kompetencji by obecnie być bardzo potężną instytucją.

FED jest uważany przez wiele osób za całkowicie niepotrzebny organ, który blokuje wolny rynek w Stanach Zjednoczonych. Niektórzy są nawet zwolennikami teorii spiskowych jakoby FED był narzędziem tzw. NOW, ogólnoświatowego rządu.

Instytucja ta jest niezwykle ważna nie tylko dla USA ale również globalnej gospodarki. Jej ciałem wykonawczym jest tzw. Rada Gubernatorów składająca się z dwunastu osób, które podejmują decyzje mające ogromne znaczenie. Rada pod przewodnictwem przewodniczącego decyduje o stopach procentowych kredytów bankowych poprzez co wpływa w prosty sposób na gospodarkę. FED prowadzi również działalność edukacyjna i analityczną. Przedstawia prezydentowi USA swoje prognozy gospodarcze, daje wskazówki jak prowadzić politykę ekonomiczną, informuje o zagrożeniach.

Międzynarodowy Fundusz Walutowy powstał tuż po wojnie, miał na celu pomoc zniszczonym krajom odbudować się gospodarczo. Stworzono go głównie z rekomendacji Stanów Zjednoczonych, które chciały uzyskać polityczny wpływ na gospodarkę światową. Siedziba funduszu znajduje się właśnie na terenie tego kraju, duża część środków jaka dysponuje ta instytucja pochodzi właśnie od dotacji USA.

MFW zajmuje się pomocą dla państw przeżywających kłopoty gospodarcze, czyni to poprzez nisko oprocentowane kredyty. Jedna wiele krajów uważa, że jego działania są polityczne i ideologiczne, fundusz wymusza w zamian za pomoc określone reformy. Mają one zazwyczaj na celu całkowite otwarcie gospodarki danego kraju na zewnątrz, prywatyzację oraz liberalizację. Nie w każdym przypadku jest to dobry kierunek działania.

Wiele państw nie korzysta z pomocy MFW, woląc pozostać niezależnymi i prowadzić własną politykę gospodarczą. Warto dodać, że również Polska była beneficjentem tej pomocy, ostatnio MFW ratował gospodarkę Argentyny.